7/7/12
เมื่อเราเป็นโรคเบาหวาน...
มีคนไข้จำนวนไม่น้อย ไม่รู้หรอกว่า อันตรายที่น่ากลัว
ไม่ใช้ปัญหาทางแก้วตา (retinopathy) หรือ ปัญหาด้านเส้นประสาท
(neuropathy)
โรคหัวใจจากหลอดเลือดตีบ (coronary heart disease) และ ภาวะของ
สมองถูกทำลาย (stroke)...ทั้งสองโรค ต่างเป็นโรคที่เกิดขึ้นในระบบของ
เส้นเลือด และหัวใจด้วยกัน
ซึ่งมีการประมาณการณ์เอาไว้ว่า คนที่เป็นโรคเบาหวานจะมีประมาณสอง
ในสาม ของคนที่เป็นโรคดังกล่าว และ เมื่อเปรียบกับคนปกติแล้ว
มีโอกาสเกิดโรคในระบบเส้นเลือดและหัวใจได้สอง ถึง สี่เท่า
ตามเป็นจริง ในคนไข้เป็นโรคเบาหวานประเภทสอง มีประมาณ 80% จะ
เกิดเป็นโรคของเส้นเลือดขนาดเล็ก (microvascular disease)…
ซึ่งเราหมายถึงเส้นเลือดเกิดแคบลง และ รวมถึงมีการอุดตันในเส้นเลือด
เส้นใหญ่ และ นำไปสู่การเกิดอาการเจ็บหน้าอก (angina), heart attack,
Stroke, aortic aneurysms และ โรคเส้นเลือดแดงส่วนปลาย (ของขา
และ เท้า)
นอกเหนือจากนั้น ในคนไข้อายุ 65 ที่เป็นเบาหวาน...
มีโอกาสเกิดโรคหัวใจวาย (heart failure) ซึ่งเป็นภาวะที่เป็นอันตรายต่อชีวิตได้
โดยมันจะเกิดขึ้นเมื่อกล้ามเนื้อของหัวใจอ่อนแอลง และ
ไม่สามารถปั้มเลือดออกไปเลี้ยงส่วนต่าง ๆ ของร่างกาย ได้เพียงพอ
คำถามมีว่า...
ทำไมคนเป็นเบาหวานจึงเกิดโรคในระบบหัวใจ และเส้นเลือดกันได้บ่อย ?
ลองมาเริ่มต้นที่....
คนเป็นโรคเบาหวาน มักจะมีปัจจัยหลักอย่างอื่น ที่ทำให้เกิดปัญหาเกี่ยว
กับหัวใจ(heart) และเส้นเลือด (vessel) เช่น
ความอ้วน |(obesity) และ ความดันโลหิตสูง (hypertension)
นอกเหนือจากนั้น มันยังมีปัจจัยอย่างอื่นอีก เช่น ระดับ triglycerides ในเลือดสูง
ซึ่งสามารถทำให้มีปริมาณของ LDL cholesterol ในรูปแบบผิดปกติอื่นๆ ในปริมาณสูง
ซึ่ง ได้แก่พวกที่มีอนุภาคขนาดเล็ก และอัดกันแน่น
โดยเป็นชนิดที่จะสร้างเป็นคราบของไขมันตามผนังของเส้นเลือดแดง
เป็นต้นเหตูให้เส้นเลือดตีบตัน และอุดตันกระแสเลือดไปหล่อเลี้ยกล้ามเนื้อหัวใจ
มากไปกว่านั้น...
ในกรณีมีระดับ”อินซูลิน” ในกระแสเลือดสูง ซึ่งเป็นลักษณะหนึ่งของโรคเบาหวาน
มันไม่เพียงแต่จะลดระดับของ HDL cholesterol ลงเท่านั้น
การมีมีระดับอินซูลินสูง ยังช่วยให้มีการสร้างคราบไขมันในผนังของเส้นเลือดเพิ่มขึ้น
ยังอาจมีอีกปัจจัยหนึ่ง เช่น ระดับของน้ำตาลในกระแสเลือดสูง
อาจเป็นต้นเหตุ ทำให้เกิดรอยแผลในผิวด้านในของผนังเส้นเลือดแดง
และ บาดแผลดังกล่าว สามารถกระตุ้นให้เกิดการเปลี่ยนแปลงระดับเซลล์
สุดท้าย จะนำไปสู่การเกาะตัวของคราบไขมันบนผนังเส้นเลือด
ทำให้เส้นเลือดตีบตัน การไหลเวียนของเลือดลดลง
เป็นเหตุให้เกิดภาวะของ heart attack และ stroke ได้
และสุดท้าย การเป็นโรคเบาหวาน ไม่เพียงแต่จะสนับสนุนให้มีการสร้าง
คราบไขมันเกาะตัวบนเส้นเลือดเท่านั้น โรคเบาหวาน
ยังสามารถทำให้เกิดมีการสร้างก้อนเลือด ในกระแสเลือดได้อีกด้วย
การทำให้หัวใจ และเส้นเลือดแข็งแรงนั้น...
เราสามารถกระทำได้ด้วยการ ควบคุมระดับความดันสูง, ควบคุมระดับไขมันให้อยู่
ในระดับปกติ, และ จัดการกับปัจจัยอื่น ๆซึ่งมีหลักฐานอย่างมากมาย
บ่งชี้ให้เห็นว่า...การลดระดับความดันโลหิตลง, ลดระดับของไขมันลง,
ตลอดรวมถึงการเลิกสูบบุหรี่ สามารถลดอุบัติการณ์ของโรคในระบบเส้นเลือด
และ หัวใจในคนที่เป็นโรคเบาหวานลง
การเอาชนะความดันโลหิตสูง
ถ้าท่านเป็นโรคเบาหวาน...
ท่านจะได้รับการบอกเล่าว่า “จงทำให้ความดันลดลงให้ต่ำกว่า 130/80 mm Hg”
ซึ่ง มันหมายถึงการลดระดับความดันให้ต่ำกว่า 140/90 mm Hg
ผลจากรายงานทางวิจัย แสดงให้เห็นว่า ยาที่ดีที่สุดที่สามารถทำให้ความดันลด
ลงสู่เป้าหมายดังกล่าว สามารถกระทำได้ด้วยการใช้ยากลุ่ม ACE inhibitor
หรือ angiotensin II receptor blocker และ diuretic
การทำให้ความโลหิตสูงในคนไข้เป็นเบาหวานลดลง...
สามารถช่วยป้องกันไม่ให้เกิดภาวะแทรกซ้อนของโรคเบาหวานลงได้
เช่น ตาบอด (vision loss) หรือ โรคไตวาย (kidney failure)
ความสัมพันธ์กับไขมัน cholesterol
เมื่อท่านเป็นโรคเบาหวาน...
แพทย์ต้องจัดการให้ระดับ LDL cholesterol ในเลือดของท่านต่ำกว่า 100 mg/dL
หรืออาจให้ต่ำกว่า 70 mg/dL ก็ได้
และจะต้องทำให้ระดับของ triglyceride ต่ำกว่า 150 mg/dL และ...
ทำให้ระดับ HDL cholesterol สูงขึ้น (ชาย 45 หรือมากกว่า หญิง 55 หรือ มากกว่า)
ยาที่นำมาใช้รักษา total และ LDl cholesterol ได้ดีที่สุด คือยา statin
และตามเป็นจริง ถ้าท่านเป็นโรคเบาหวาน และ มีอายุมากกว่า 40
แพทย์จะแนะนำให้ท่านรับทานยา statin แม้ว่าระดับของ LDL-C
จะน้อยกว่า 100 mg/dL ก็ตาม
ฤทธิ์ของยา aspirin
เมื่อท่านเป็นโรคเบาหวาน และ มีอายุมากกว่า 40….
ท่านควรได้รับทานยา aspirin ทุกวัน โดย aspirin จะทำหน้าที่ป้องกันไม่ให้เกล็ดเลือดรวมตัว
จับเป็นก้อนเลือด ซึ่งสามารถปิดกั้นการไหลเวียนของเลือดสู่กล้ามเนื้อหัวใจ หรือสมอง
การควบคุมระดับน้ำตาล
เมือท่านเป็นเบาหวาน...
ท่านสามารถป้องกันไม่ให้ท่านเองจากการเป็นโรคทางระบบหัวใจ และเส้นเลือดได้
ซึ่งท่านสามารถกระทำได้ ด้วยการทำให้ระดับของน้ำตาลในกระแสเลือดอยู่ในระดับสมดุล
ซึ่ง ตาม American Diabetes Association(ADA) ได้แนะนำ
ให้ระดับ HbA1c ต่ำกว่า 7 % ซึ่งมีค่าเท่ากับ 170 mg/dL หรือต่ำกว่า
